Predlog izmjena Ustava Srpske pravoslavne crkve, između ostalog, predviđa promenu imena srpske crkve kojim se vezuje za Kosovo, kao i drugačiji način biranja patrijarha. Predlog novog Ustava crkve sastavila je komisija kojom je predsjedavao mitropolit Amfilohije.
Tabla Muzej Srpske pravoslavne crkve bi uskoro i sama mogla postati muzejski eksponat. Jer, naziv Srpska pravoslavna crkva, po svoj prilici, odlazi u istoriju. Nacrt novog crkvenog Ustava predviđa da se aktuelnom imenu doda Pećka Patrijaršija. Dakle, Srpska pravoslavna crkva Pećka Patrijaršija. Znači li to da se i sjedište crkve seli na Kosovo i Metohiju? Aktuelni poglavar kaže – ne.
“Patrijarh se ne može preseliti u Peć, Beograd je ipak administrativni centar. Peć ostaje kao istorija naše prošlosti gde su bili patrijarsi, arhiepiskopi i bez obzira na to šta je bilo, Peć ostaje istorijski centar naše crkve”, rekao je patrijarh.
“Znate, veoma je lako govoriti o odbrani Kosova, a imati za prvog komšiju američkog ambasadora u svojoj rezidenciji ili biti u ulici Kralja Petra u Patrijaršiji u Starom gradu. Prava poruka bi bila Srbima da se vrate na Kosovo. Hajdete braćo i sestre za mnom. Ja idem u Peć, dođite za mnom”, ocjenjuje za N1 Draško Đenović, sociolog religije.
Za sad u Peći ostaje samo mjesto ustoličenja patrijarha koji će po novom imati tri funkcije. Biće arhiepiskop pećki, mitropolit beogradsko-karlovački i patrijarh srpskih i pomorskih zemlja. I to od noviteta nije sve.
Ukoliko predlog Ustava Srpske Pravoslavne crkve prođe, sveštanicima će staviti flaster na usta. Jer, akt predviđa zabranu javne kritike crkve, a ko se od sveštenih lica na to ogluši biće podvrgnut sudsko-crkvenom postupku.
Ustav je korak unazad – izričit je sociolog religije sagovornik N1. Jer, izbor patrijaha se mijenja. Umesto nasumičnim izborom jedne ot tri koverte s imenima kandidata, poglavara će birati dvotrećinska većina. Poznavaoci misle da to otvara prostor za namještanje glasanja.
“Znate kako, mandat narodne skupštine je četiri godine. Predsjednika države pet. A patrijarha doživotno. Prema tome ko jednom postavi svog čoveka može biti siguran da će imati određeni uticaj i moć posebno ako znamo koliki uticaj Crkva ima u društvu”, kaže Đenović.
Novi crkveni ustav trebalo bi da bude usvojen na skupu najvišeg crkvenog tela Sabora, u maju.
